ආටෙමිස් III මීළඟ සඳ ගමනේ නිල අභ්‍යවකාශගාමීන් ප්‍රකාශයට පත් කරයි: සඳ කිට්ටුවටත් නොයන බවටත් වාර්තා

නාසා (NASA) ආයතනය විසින් සිය මීළඟ ප්‍රධානතම චන්ද්‍ර මෙහෙයුම වන "ආටෙමිස් III" (Artemis III) සඳහා එක්වන නිල අභ්‍යවකාශගාමීන් කණ්ඩායම නම් කර ඇති බවට ජාත්‍යන්තර මාධ්‍ය වාර්තා කරනවා.

කෙසේ වෙතත්, මෙම ඓතිහාසික මෙහෙයුමේදී අභ්‍යවකාශගාමීන් සඳ මත පා තැබීම හෝ සඳ ආසන්නයටම ගමන් කිරීම සිදු නොකරන බවයි වාර්තා වන්නේ.

1972 වසරේ Apollo 17 මෙහෙයුමෙන් පසු සඳ මත මිනිසෙකු ගොඩබැස්වීමේ පළමු ඓතිහාසික මෙහෙයුම ලෙස ආටෙමිස් III මුලින් සැලසුම් කර තිබුණ ද, ඉලෝන් මස්ක්ගේ SpaceX සමාගමේ 'Starship' රොකට්ටුවේ තාක්ෂණික ප්‍රමාදයන් හේතුවෙන් නාසා ආයතනය පසුගිය පෙබරවාරි මාසයේදී එම සැලසුම් සංශෝධනය කිරීමට පියවර ගත්තා.

ඒ අනුව, මෙම මෙහෙයුම පෘථිවියේ පහළ කක්ෂයේ (Low Earth Orbit) පමණක් සිදුකෙරෙන අතිශය සංකීර්ණ තාක්ෂණික පරීක්ෂණ මෙහෙයුමක් (Technology test) ලෙස ක්‍රියාත්මක වනු ඇති.

නාසා ආයතනය නිල වශයෙන් ප්‍රකාශයට පත් කළ ආටෙමිස් III මෙහෙයුම් කණ්ඩායම:

රැන්ඩි බ්‍රෙස්නික් (Randy Bresnik) - මෙහෙයුම් අණදෙන නිලධාරී (Commander) - ඇමරිකාව.

ලූකා පර්මිතානෝ (Luca Parmitano) - ප්‍රධාන නියමුවා (Pilot) - ඉතාලි අභ්‍යවකාශ ආයතනය (දින 300කට වඩා අභ්‍යවකාශයේ රැඳී සිට ඇත).

ඇන්ඩ්‍රේ ඩග්ලස් (Andre Douglas) සහ ෆ්‍රෑන්ක් රුබියෝ (Frank Rubio) - මෙහෙයුම් විශේෂඥ (Mission Specialists) - ඇමරිකාව.

බොබ් හෙයින්ට්ස් (Bob Heintz) - උපස්ථ කාර්ය මණ්ඩල සාමාජික (Backup crew member - දින 170ක් අභ්‍යවකාශයේ රැඳී සිටි ප්‍රවීණ නියමුවෙකි).

මෙම මෙහෙයුම පෘථිවි කක්ෂයේදී මූලාකෘති චන්ද්‍ර යානා (Prototype lunar landers) සමඟ සම්බන්ධ කිරීමේ (Docking) ක්‍රියාවලිය පරීක්ෂා කිරීම වෙනුවෙන් වෙන් කර තිබෙනවා.

නාසා හි සඳ ගවේෂණ වැඩපිළිවෙළට එල්ල වූ අනෙක් ප්‍රබලම බාධාව වන්නේ, ජෙෆ් බෙසොස්ගේ 'Blue Origin' සමාගමට අයත් 'New Glenn' රොකට්ටුව පසුගිය මැයි 28 වැනිදා සිදුකළ එන්ජින් පරීක්ෂණයකදී (Hot-fire engine test) දරුණු ලෙස පිපිරී යාමයි. එමඟින් ලෝන්ච් පෑඩ් එකට (Launch pad) දැඩි හානි සිදුව ඇති අතර, එය යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමට මාස කිහිපයක් ගතවනු ඇති.

වත්මන් දේශපාලන හා භූ-දේශපාලනික බලපෑම් මත විශේෂයෙන් චීනය 2030 වන විට සඳ මත මිනිසෙකු ගොඩබැස්වීමට සැලසුම් කිරීම සහ ට්‍රම්ප් පාලනය විසින් 2028 වන විට ඇමරිකානුවන් සඳට යැවීමට නියෝග කර තිබීම හේතුවෙන් නාසා ආයතනය දැඩි පීඩනයකට ලක්ව සිටිනවා.

වත්මන් වඩාත්ම සුබවාදී කාලසටහනට අනුව ආටෙමිස් III මෙහෙයුම 2027 වසරේදීත්, සැබෑ සඳ ගොඩබැස්වීම් ඇතුළත් ආටෙමිස් IV සහ V මෙහෙයුම් 2028 වසරේදීත් ක්‍රියාත්මක කිරීමට නාසා ආයතනය බලාපොරොත්තු වෙනවා.